اگر فضای نشیمن بسیار کوچکی دارید و مدام با خود فکر می کنید که چگونه قرار است تمام وسایل تان را در آن جای دهید و در عین حال ظاهر زیبایی هم داشته باشید، باید بدانید که با چند چالش منحصربه فرد روبرو هستید. شما تنها کسی نیستید که برای پنهان کردن نقاط ضعف خانه تان باید کمی «جادوی طراحی» به کار ببرید. اکثر فضاهای داخلی چالش های خاص خود را دارند. اینکه اتاق های بسیار بزرگ را صمیمی، اتاق های کوچک را بزرگ تر و اتاق های باریک و دراز را کمتر خطی نشان دهیم، دقیقاً همان چیزی است که طراحان داخلی را در این حرفه مشغول نگه داشته است! آن ها از ترفندهای اثبات شده ای برای فریب دادن چشم و استفاده بهینه از دارایی های طبیعی یک اتاق بهره می برند.
هنر چیدمان هوشمندانه در خانه های نقلی
اگر این موضوع کمی شبیه به انتخاب بهترین لباس متناسب با فرم بدن شما به نظر می رسد، باید بگویم که دقیقاً همین طور است. وقتی صحبت از چیدمان مبلمان به میان می آید، شما می توانید با چند انتخاب هوشمندانه در نحوه قرارگیری وسایل، عیوب فضاهای کوچک را پنهان کنید، زیبایی های آن را به رخ بکشید و فضا را جذاب تر کنید؛ دقیقاً همان طور که یک شال گردن که هنرمندانه گره خورده است، می تواند توجه را به صورت شما جلب کرده و از آن چند کیلویی که در تعطیلات اضافه کرده اید، دور کند.
وقتی در تلاش هستید تا یک مبل ال (Sectional) بسیار بزرگ و پف دار را به زور در یک اتاق نشیمن کوچک جا دهید، درک مزایای یک خانه یا آپارتمان کوچک سخت است؛ اما کوچک بودن هم می تواند زیبا باشد. فضاهای کوچک می توانند سازگارتر با محیط زیست، کارآمدتر و از نظر اقتصادی نیز مقرون به صرفه تر باشند. بیایید نگاهی به چند راز که حرفه ای ها برای بخشیدن استایلی بزرگ به فضاهای کوچک استفاده می کنند، بیندازیم. اگر به آپارتمان استودیویی یا سوئیت خود به عنوان یک انتخاب از روی اجبار با پتانسیل محدود نگاه می کنید، وقت آن است که تجدید نظر کنید. تغییر زاویه دید می تواند باعث شود ظاهر خانه های نقلی را با آغوش باز بپذیرید و از برنامه بلندمدت خود برای خرید یک ویلای بزرگ و گران قیمت در حومه شهر منصرف شوید.
در معماری آپارتمان های امروزی در شهرهای بزرگ ایران مانند تهران، اصفهان یا مشهد، متراژ خانه ها روزبه روز در حال کاهش است. استفاده از فرش های ایرانی با نقوش ریز و شلوغ در این فضاهای کوچک می تواند باعث کوچکتر به نظر رسیدن محیط شود. پیشنهاد می شود در فضاهای نقلی ایرانی، از فرش هایی با زمینه های خلوت تر (مثل گبه ها یا فرش های مدرن مینیمال) با رنگ های روشن استفاده کنید و حتماً لبه های فرش حداقل ۲۰ الی ۳۰ سانتی متر از دیوارها فاصله داشته باشد تا کف پوش (سرامیک یا پارکت) دیده شود و فضا نفس بکشد.
نمایش استفاده صحیح از فرش با زمینه خلوت در آپارتمان های نقلی برای جلوگیری از شلوغی بصری و تنفس فضا.
فضاهای کوچک می توانند قابلیت های بزرگی داشته باشند
اتاق های نشیمن کوچک معمولاً وظایف بزرگی بر عهده دارند. آن ها اغلب اولین اتاقی هستند که یک بازدیدکننده می بیند، که همین امر آن ها را به مرکز اصلی رفت وآمد برای حرکت به سمت سایر بخش های خانه تبدیل می کند. آن ها باید مکان های راحتی برای پذیرایی از مهمانان و همچنین استراحت روزمره باشند. انگار این وظایف کافی نیست، فضای نشیمن ممکن است مجبور باشد نقش دوگانه ای به عنوان منطقه اصلی تماشای تلویزیون و همچنین یک فضای خواب کمکی برای دوستان و خانواده ای که شب می مانند، ایفا کند.
قبل از اینکه شروع به جابه جایی مبلمان کنیم، بیایید نگاهی به خود اتاق بیندازیم. تقریباً هر اتاق نشیمنی یک نقطه قوت دارد؛ یا منظره زیبایی از پنجره ها دارد، یا سقف بلندی دارد، یا شومینه، کف پوش جذاب یا حتی یک فرم هندسی عجیب و جالب. در یک اتاق کوچک خیلی راحت است که به جای تمرکز بر روی عناصر مثبتی مانند موارد ذکر شده که می توانید آن ها را محور تلاش های طراحی خود قرار دهید، روی تمام چیزهایی که ایده آل نیستند تمرکز کنید.
در مورد بقیه قسمت های اتاق، آن را به عنوان استخوان بندی و ساختار اصلی طراحی خود در نظر بگیرید و تا حد امکان یک پالت تمیز و ساده ایجاد کنید. اتاق های کوچک وقتی زیر بار رنگ های تیره یا بسیار جیغ قرار می گیرند، کوچک تر به نظر می رسند. برای ایجاد بهترین پس زمینه برای مبلمان خود، رنگ ها و بافت های خنثی را برای استفاده روی دیوارها و کف ترکیب کنید. مطمئن شوید که پرده ها نیز خنثی هستند. اگر عاشق رنگ های روشن هستید، خودتان را با استفاده از آن ها در اکسسوری ها (لوازم دکوری) ارضا کنید. وقتی نوبت به اصول پایه می رسد، رنگ های خنثی در فضاهای کوچک پادشاهی می کنند.
نور عنصر دیگری است که می تواند کمک عظیمی در بهبود ظاهر و حس فضای نشیمن کوچک شما کند. منابع نوری خود را نپوشانید. اتاق های سایه دار و تاریک، کوچک تر از آنچه هستند به نظر می رسند. آن ها همچنین می توانند شبیه به غار و دلگیر به نظر برسند. به جای پرده های ضخیم و سنگین از پرده های حریر نازک برای پنجره های خود استفاده کنید و تا حد امکان اجازه دهید نور وارد شود. یک تقلب عالی در اینجا استفاده از آینه ها برای انعکاس نور طبیعی به گوشه های اتاق و راهروهاست. با وجود اینکه آینه های بزرگ می توانند گران باشند، می توانید به جای سرمایه گذاری روی یک آینه بزرگ و گران قیمت، از ترکیب چند آینه کوچک روی دیوار استفاده کنید. نور همچنین یک نقطه کانونی طبیعی ایجاد می کند، بنابراین به محل قرارگیری پنجره ها، نورگیرها و پریزهای برق توجه کنید. این موارد زمانی که در بخش بعدی شروع به چیدمان وسایل می کنیم، بسیار مهم خواهند بود.
آیا می دانستید؟
طبق گزارش انجمن ملی سازندگان خانه (NAHB)، پس از ۱۵ سال رشد در ابعاد خانه های نوساز، متراژ خانه های خانوادگی در حال کوچک شدن است. عواملی مانند کاهش تعداد خانوارهای بچه دار، افزایش هزینه های انرژی، رکود مسکن و رشد زیبایی شناسی زیست محیطی که مصرف گرایی و فضاهای مازاد را به عنوان هدررفت منابع جهانی می بیند، باعث این تغییر شده اند.
تاکید بر نقش پرده های نازک، نور طبیعی و آینه ها برای دلبازتر نشان دادن اتاق های تاریک و کوچک.
چیدمان مبلمان در اتاق نشیمن کوچک
چه از یک خانه بزرگتر به یک فضای کوچکتر نقل مکان کرده باشید و چه اولین خانه خود را در یک سوئیت کوچک راه اندازی کرده باشید، مهم است درک کنید که همه مبلمان های اتاق نشیمن با همه اتاق های نشیمن سازگار نیستند. فقط به این دلیل که یک صندلی روکش دار مبلی است، به این معنی نیست که در فضای شما کارآمد خواهد بود. اتاق های کوچک زمانی بهترین ظاهر را دارند که با مبلمانی چیدمان شوند که مقیاس آن ها کوچک تر شده است؛ چه در ابعاد کلی شان و چه در طراحی ظریف و جمع وجورشان. این ممکن است نیازمند کمی فداکاری و سازش باشد، به خصوص اگر قصد دارید از مبلمانی استفاده کنید که در ابتدا برای خانه ای بسیار بزرگتر انتخاب کرده بودید.
بیایید نگاهی به برخی از وسایل رایج بیندازیم و ببینیم چه چیزی در یک اتاق نشیمن کوچک بهتر عمل می کند:
- صندلی ها (مبل های تک نفره): صندلی های بالشتک دار با دسته های پهن و حجم زیادی از فوم و الیاف، می توانند در یک اتاق کوچک شبیه خرس های گریزلی در خواب زمستانی به نظر برسند! آن ها حس یک توده بی شکل و متورم را القا می کنند. از خیرِ بالشتک های حجیم، کوسن های بیش ازحد پُر شده و پارچه هایی با طرح های درشت یا چهارخانه بگذرید. در عوض، صندلی هایی با پایه های بلند و باریک، پشتی های صاف و حجم بسیار کمتری از پد و اسفنج را انتخاب کنید. صندلی های اکسنت (Accent Chairs) بدون دسته نیز بسیار عالی عمل می کنند.
- کاناپه ها (مبل های چندنفره): همیشه خوب است جایی برای دراز کشیدن و یک چرت کوتاه پیدا کنید، اما برخی از اتاق های نشیمن کوچک ممکن است برای یک کاناپه یا مبل با اندازه کامل، عمق کافی نداشته باشند. یک کاناپه بلند می تواند حتی در صورت وجود فضای کافی، محدودکننده باشد؛ زیرا ممکن است تنها یک نقطه کاربردی برای قرار دادن آن وجود داشته باشد که گزینه های شما را محدود می کند. در یک آپارتمان، مانور دادن و چرخاندن یک کاناپه طولانی در گوشه ها و راهروهای باریک نیز ممکن است دشوار باشد. جایگزین دیگر استفاده از یک یا دو مبل دونفره (لاوست – Loveseat) به جای یک کاناپه سه نفره است. لاوست ها انعطاف پذیرتر هستند زیرا می توانند روبه روی هم، در کنار هم، با زاویه ۹۰ درجه یا حتی پشت به پشت قرار گیرند.
نکته تکمیلی: در بازار مبلمان ایران، «مبل های تخت خواب شو» و «مبل های ال مینیمال (L-shaped)» بدون دسته، ناجیان واقعی آپارتمان های کوچک هستند. یک مبل ال گوشه ای می تواند فضای پِرت زاویه ها را پر کرده و در عین حال فضای نشیمن زیادی فراهم کند بدون آنکه مرکز اتاق را اشغال نماید.
- میزها: میزهای چوبی استایل و کارایی زیادی به اتاق می بخشند، اما در یک فضای کوچک می توانند بزرگ و زمخت به نظر برسند. برای اینکه فضا همچنان سبک و باز به نظر برسد، خرید میزهای چوب روشن، شیشه ای یا فلزی را در نظر بگیرید. همچنین می توانید کلاً قید میز را بزنید و روی یک پوف (Ottoman) سرمایه گذاری کنید. پوف ها می توانند با اضافه شدن سینی های تزئینی چوبی یا شیشه ای به عنوان میز عمل کنند. همچنین از نوع صندوق دار آن ها می توان به عنوان فضای ذخیره سازی مخفی برای ملحفه های اضافی استفاده کرد. اوه، و البته می توانید پاهای خود را نیز روی آن ها استراحت دهید!
- لامپ ها و روشنایی: لامپ ها روشنایی می بخشند، اما به ویژه آباژورهای رومیزی می توانند باعث شوند یک اتاق کوچک شلوغ و به هم ریخته به نظر برسد. به جای استفاده از آباژور رومیزی، یک یا دو آباژور ایستاده (کنارسالنی) را امتحان کنید. آن ها پروفیل نازک تری دارند و بلند به نظر می رسند که باعث می شود چشم به سمت بالا کشیده شود؛ که همیشه ایده خوبی در فضاهای تنگ است. اگر حتماً می خواهید یک آباژور رومیزی را به نمایش بگذارید، سایر عناصر تزئینی اطراف آن را به حداقل برسانید.
نمایش چیدمان اصولی مبل ها، حفظ مسیرهای عبور و استفاده کاربردی از گوشه های فضا بدون شلوغی.
نکاتی برای چیدمان مبلمان در یک فضای کوچک
اکنون که ایده ای از آنچه می خواهید وارد فضای نشیمن کوچک خود کنید به دست آورده اید، بیایید در مورد برخی از الگوهای رایج چیدمان بحث کنیم.
- مربعی فکر نکنید. یکی از شکایات بزرگ در مورد اتاق های کوچک این است که شبیه جعبه کفش به نظر می رسند. به محض اینکه یک کاناپه، صندلی و میز را قرار می دهید، زاویه دیوارها و وسایل قبل از اینکه حتی فرصت سلام کردن داشته باشید، فریاد «خسته کننده» سر می دهند! یک راه برای طراحی خلاقانه این است که به جای قرار دادن مبلمان در امتداد دیوارها، یک مثلث در فضا بسازید. یک منطقه ارتفاع پایین دقیقاً روبه روی ورودی با یک زیرپایی، نیمکت یا میز کوتاه به عنوان یک ضلع مثلث ایجاد کنید. این کار توجه را به جای شکل (و اندازه) خود اتاق، به ترکیب چیدمان مبلمان در قلب اتاق متمرکز می کند.
- از گوشه ها به نفع خود استفاده کنید. کنج ها از جمله مناطقی در اتاق های کوچک هستند که کمترین استفاده را دارند و بیشترین سوءتفاهم در موردشان وجود دارد. آن ها به دلیل اینکه در مسیر رفت وآمد نیستند، مناطقی عالی برای ایستگاه کاری (میز کار) و ذخیره سازی می سازند، اما در اکثر اتاق ها فضای پرت تلقی می شوند. با افزودن یک کمد ذخیره سازی گوشه ای، یک میز کامپیوتر یا یک شلف تزئینی کنج دیوار، می توانید از هر سانتی متر فضا استفاده کنید و در عین حال اوضاع را جذاب و منظم نگه دارید.
- با جریان ترافیک هماهنگ شوید. حتی با وجود اینکه فضای نشیمن شما کوچک است، باز هم باید فضای کافی برای حرکت افراد به داخل، در طول و اطراف فضا ایجاد کنید. اگر مسیر تنگی به سمت فضای ناهارخوری یا اطراف یک مبل ریکلاینر (تخت شو) ایجاد کنید، استفاده از فضا کمتر راحت خواهد بود و حتی می تواند باعث زمین خوردن افراد شود. قبل از اینکه شروع به جابه جایی وسایل کنید، یک نقشه ساده از ورودی ها و خروجی ها رسم کنید. نحوه جریان ترافیک را پیش بینی کنید و حتماً یک مسیر رفت وآمد سخاوتمندانه (حداقل ۷۰ سانتی متر یا بیشتر) در میان فضا باقی بگذارید.
- بی نظمی ها را مهار کنید. در یک اتاق بزرگ، کلکسیونی از اقلام مانند شمع ها و قاب عکس ها باعث می شوند فضا دنج و منسجم به نظر برسد. همین کلکسیون ها در یک فضای کوچک می توانند باعث شوند محیط درهم ریخته و شلوغ به چشم بیاید. در فضاهای کوچک، مقیاس مهم است، اما داشتن ظاهری مرتب و ساده (مینیمال) نیز اهمیت دارد. اگر به قطعات دکوری علاقه دارید، به جای ایجاد یک مجموعه یا کلکسیون شلوغ، به دنبال یک قطعه کانونی فوق العاده و چشمگیر باشید، مانند یک ظرف شیشه ای دست ساز روی میز جلومبلی.
- گروه های گفتگومحور ایجاد کنید. شما می توانید مانند یک اتاق بزرگ، مبلمان را در یک اتاق کوچک برای ایجاد فضاهای جذاب جهت گفتگو گروه بندی کنید؛ البته با چند استثنا. نور در اینجا دوست شماست و برای لنگر انداختن یک گروه دو نفره از صندلی ها، یا یک صندلی و یک میز به خوبی عمل می کند. از ایجاد گروه هایی با استفاده از پارتیشن های جداکننده اتاق، میزهای پشت مبلی (Sofa tables) و فرش های با رنگ های بسیار روشن که فضا را قطعه قطعه و قطع می کنند، خودداری کنید. یک لوستر مینیمال، یک گلدان بلند روی میز، استندهای گیاهان پایه دار و آثار هنری روی دیوارها، بدون بستن فضا، کار را برای شما انجام خواهند داد.
نمایش چیدمان اصولی مبل ها، حفظ مسیرهای عبور و استفاده کاربردی از گوشه های فضا بدون شلوغی.
نتیجه گیری
چیدمان فضاهای کوچک، برخلاف تصور عموم، نه یک محدودیت بلکه فرصتی برای به چالش کشیدن خلاقیت شماست. با انتخاب هوشمندانه مبلمان های چندمنظوره، استفاده حداکثری از نور طبیعی، انتخاب رنگ های خنثی به عنوان پس زمینه و پرهیز از شلوغی، می توانید حتی یک آپارتمان بسیار کوچک را به محیطی دنج، مدرن و جادار تبدیل کنید. پس از کمی آزمون و خطا، پتانسیل فضای کوچک خود را خواهید دید و به جای احساس خفگی، آن را جذاب و صمیمی خواهید یافت. فراموش نکنید که در دکوراسیون فضاهای نقلی، «سادگی» و «مقیاس درست» کلید اصلی موفقیت هستند.
سوالات متداول
-
-
چگونه می توانم بدون بازسازی های اساسی، یک اتاق کوچک را جادارتر نشان دهم؟
از رنگ های روشن برای دیوارها و کف پوش استفاده کنید، نور طبیعی را با پرده های نازک و حریر به حداکثر برسانید و از آینه ها برای انعکاس نور و ایجاد حس عمق بهره ببرید.
-
چند نکته برای چیدمان مبلمان در فضاهای نشیمن کوچک چیست؟
مبلمان چندمنظوره را انتخاب کنید، قطعات را به گونه ای بچینید که مناطق مختلف را در داخل فضا تفکیک کنند و برای حفظ یک چیدمان باز و روان، از مسدود کردن مسیرهای رفت وآمد خودداری کنید.
-